Interesten op buitenlandse spaarboekjes: België opnieuw op de vingers getikt over de vrijstelling

Met de nakende aangifteperiode in het vooruitzicht is het niet onbelangrijk de huidige stand van zaken omtrent de belastingvrijstelling voor interesten op spaarboekjes nog eens even op een rij te zetten.

De algemene regel omtrent de vrijstelling
Op heden is de eerste schijf van € 1.880 (voor aj. 2018, basisbedrag € 1.250) van de inkomsten uit gereglementeerde spaarboekjes vrijgesteld voor zover de genieter een natuurlijk persoon is. Op basis van een wettelijke fictiebepaling worden de interesten van minderjarige kinderen bij de interesten van hun ouders geteld. Onder de huidige regeling wordt de eerste schijf van € 1.880 dus niet aangemerkt als roerend inkomen zodat de belastingplichtige deze inkomsten niet dient te vermelden in zijn aangifte in de personenbelasting.Indien de grens van € 1.880 wel overschreden wordt en de roerende voorheffing niet werd ingehouden, moet de belastingplichtige het gedeelte van de genoten interesten boven de € 1.880 wel in zijn  personenbelasting aangifte (of aangifte als niet- inwoner indien het interesten van Belgische bron betaald aan een niet-inwoner betreft) vermelden, met het oog op de belasting ervan tegen 15%.  

Noteer, dat dit fiscaal voordeel in het verleden reeds verschillende keren onder vuur heeft gelegen. Zo hebben financiële experts die in opdracht van de regering hervormingsvoorstellen voor de financiële sector moesten uitwerken, destijds ook al een voorstel geformuleerd om de fiscaliteit van de spaarboekjes grondig te hervormen. Daarnaast heeft deze regeling ook al het voorwerp uitgemaakt van een veroordeling door het Hof van Justitie. 

Waar wrong het schoentje in Europese context? 
In haar uitspraak van 6 juni 2013 oordeelde het Hof van Justitie dat het systeem van de vrijstelling van belasting op interesten op Belgische spaarboekjes, strijdig was met de Europese beginselen van het vrij verkeer van diensten (art. 56 VWUE) en kapitaal (art. 63 VWUE) aangezien diezelfde vrijstelling niet gold voor interesten afkomstig van andere financiële instellingen gelegen binnen de EER. Op basis van dezelfde argumentatie als het Hof van Justitie oordeelde het Grondwettelijk hof vervolgens dat, naast de vrijstelling op Belgische spaarboekjes, ook het gunsttarief van 15% dat van toepassing is op het niet-vrijgestelde gedeelte van de verkregen interesten op de Belgische spaarboekjes, strijdig was met het grondwettelijke gelijkheidsbeginsel en de Europese vrijheden.

In antwoord op een parlementaire vraag van tevens 6 juni 2013 antwoordde toenmalig minister van Financiën Koen Geens vervolgens dat de consequentie van voormelde beslissing van het Hof Van Justitie eenvoudig was: voor Belgische en Europese banken, met of zonder vestiging in België, diende eenzelfde belastingregeling te gelden voor de interesten op spaarboekjes. De gevolgen die aan het arrest moesten worden gekoppeld, waren volgens hem zeer duidelijk. Het fiscaal regime van interesten op spaarboekjes moet hetzelfde zijn, ongeacht of deze interesten worden betaald op Belgische deposito's die in België worden aangehouden of op Europese deposito's die in andere landen van de Europese Unie worden aangehouden, zelfs als deze geen inrichting in België hebben. Het is alleen wanneer er daar een volledig gelijke behandeling is, dat de spaarder volledig vrij zal zijn in zijn keuze van de plaats waar hij spaart. De regering zou een standpunt innemen en daarbij rekening houden met tal van overwegingen.

Uitbreiding vrijstelling, maar toch nog niet voldoende …
In antwoord op voorgaande werd de vrijstellingsregeling voor de eerste schijf van interesten van € 1.880 van ‘Belgische’ gereglementeerde spaardeposito’s en het afzonderlijk tarief van 15% op het saldo dat die vrijstellingsdrempel overschrijdt, vanaf het aanslagjaar 2013 uitgebreid tot spaardeposito’s gehouden door kredietinstellingen gevestigd in de EER. De uitbreiding gold voor de inkomsten toegekend of betaalbaar gesteld vanaf 1 januari 2012. Verder werd gestipuleerd dat de voorwaarden waaraan de spaarboekjes die gehouden worden in andere EER-lidstaten moeten voldoen om voor de vrijstelling in aanmerking te komen, analoog zijn aan deze voor de Belgische gereglementeerde spaarboekjes. En net de praktische invulling van die laatste zin, zorgde ervoor dat België recent opnieuw diende te verschijnen voor het Hof van Justitie. 

In de praktijk bleek immers dat (zo goed als) geen enkele buitenlandse kredietinstelling spaarproducten aanbiedt die voldoen aan de strenge voorwaarden zoals gesteld in de Belgische wetgeving: het dient te gaan om spaardeposito’s zonder overeengekomen vaste termijn of opzeggingstermijn, de opvragingmogelijkheden zijn beperkt, de vergoeding bestaat verplicht en uitsluitend uit een basisrente en een getrouwheidspremie waarvan het niveau en de berekening zijn vastgesteld, enz. (cfr. artikel 21,al 1, 5° WIB 1992 en artikel 2 KB/WIB 1992). Verder onderzoek doet besluiten dat de combinatie van een basisrente en getrouwheidspremie een bijzonder kenmerk lijkt te vormen van de Belgische bankenmarkt. Bijgevolg worden Belgische ingezetenen ervan weerhouden om spaarrekeningen te houden bij buitenlandse bankinstellingen, daar  deze instellingen nooit aan de opgelegde voorwaarden zullen voldoen en de ontvangen interesten aldus niet onder de vrijstellingsregeling zullen vallen.  

De rechtbank van eerste aanleg West-Vlaanderen, afdeling Brugge, stelde daarom op 9 november 2015 aan het Hof van Justitie de vraag, of de bepaling onder haar huidige regeling (die vereist dat voldaan wordt aan voorwaarden die analoog zijn aan deze opgenomen in artikel 2 KB/WIB 1992 die de facto eigen zijn aan de Belgische markt en buitenlandse dienstverrichters bijgevolg ernstig belemmert hun diensten aan te bieden binnen België) een schending inhoudt van het Europees recht. Het Hof antwoordde in een recente beslissing van 8 juni dat de Belgische wetgeving in haar huidige vorm inderdaad een verboden belemmering van de vrijheid van dienstverrichting kan vormen. Het argument van de Belgische Staat die de bescherming van de consument als rechtvaardigingsgrond aanvoert, wordt daarbij door het Hof afgewezen. Wel stelt het Hof vervolgens dat het toekomt aan de rechter van de rechtbank van eerste aanleg die de zaak aanhangig heeft gemaakt, om finaal te beoordelen of er in concreto ook effectief verboden belemmering bestaat. 

Hoewel niet volledig te voorspellen, lijkt het gelet op de argumentatie en huidige stand van de wetgeving te verwachten dat de rechtbank zal oordelen dat er wel degelijk sprake is van een verboden belemmering van het vrij verkeer van diensten. Als de rechtbank effectief tot dit besluit komt, is het aan de wetgever om hieraan het gepaste gevolg te geven. En dit kan op twee manieren gebeuren: ofwel worden de voorwaarden om te genieten van het stelsel zodanig gewijzigd dat de specifieke Belgische kenmerken verlaten worden, ofwel wordt er gekozen voor een volledige afschaffing van het belastingvoordeel.  

Besluit  
Omdat het niet zeker is wat de uiteindelijke beslissing zal zijn, is het meest voorzichtige standpunt om op heden nog geen vrijstelling te claimen voor interesten op buitenlandse spaarboekjes. Mocht nadien de wetgeving gewijzigd worden, kan er nog steeds om teruggave gevraagd worden via de bezwaarprocedure. Als de vrijstelling nu reeds wordt geclaimd in de aangifte, kan dit aanleiding geven tot vragen om inlichtingen of een bericht van wijziging van de fiscus. Zoals wel vaker het geval is bij het Belgische wetgevingsproces, kunnen we u momenteel meedelen: to be continued… 

Tax & Legal Services
Fiscale regeling co-ouderschap
Fiscaal co-ouderschap heeft betrekking op ouders die geen deel uitmaken van hetzelfde gezin. Bijgevolg kunnen ouders die een feitelijk gezin vormden, wettelijk samenwonenden of getrouwde ouders die gescheiden zijn of die gescheiden zijn van tafel en bed terugvallen op deze regeling. Wanneer ouders beslissen niet verder samen te leven heeft dit gevolgen met betrekking tot de fiscale voordelen be
Tax & Legal Services
Invordering van onbetwiste schuldvorderingen: vereenvoudigde procedure!
Uit een studie van het handelsinformatiekantoor Graydon en de KU Leuven in maart van dit jaar, over de perceptie van de voornaamste oorzaken voor een faillissement, blijkt dat tot 25% van de faillissementen in België te wijten zouden zijn aan laattijdige betalingen. De meest voorkomende reden waarom dat gebeurt, is uiteraard omdat bedrijfsklanten het financieel moeilijk hebben. Maar deze slechte
Tax & Legal Services
Leasing, vruchtgebruik, …: een nieuwe wind door de CBN en het Hof van Justitie
De commissie voor boekhoudkundige normen (CBN) heeft twee nieuwe adviezen uitgebracht ter “verduidelijking” van de boekhoudkundige verwerking van zakelijke rechten zoals vruchtgebruik, opstal, erfpacht e.d. en van leasing. In werkelijkheid haalt de CBN de grove borstel door de bestaande boekhoudpraktijk ter zake. De fiscale implicaties van deze ommezwaai lijken ook niet min. Zo staat bijvo
Tax & Legal Services
Luxemburg niet langer een belastingparadijs
Sinds 2010 zijn vennootschappen verplicht om in hun belastingaangifte melding te doen van betalingen voor meer dan € 100.000 aan personen gevestigd in een zogenaamd ‘belastingparadijs’. Het niet-melden resulteert in de niet-aftrekbaarheid van de betreffende betalingen als fiscale kost. Naast de melding moet de vennootschap ook kunnen bewijzen dat het om “werkelijke en oprechte verrich
Tax & Legal Services
De nieuwe berekeningswijze van de sociale bijdragen: moet u dit jaar nog actie ondernemen?
De berekeningswijze van de sociale bijdragen voor zelfstandigen is sedert 1 januari 2015 hervormd. Voortaan worden de sociale bijdragen berekend op basis van de beroepsinkomsten van het jaar zelf. Met deze wetswijziging beoogt de wetgever opnieuw een systematische band tot stand te brengen tussen de bijdragen en de economische realiteit van elke zelfstandige. Bovendien kan  de zelfstandige he
Tax & Legal Services
De oprichting van de Centra Grote Ondernemingen
In het kader van de Coperfin-hervorming met het oog op de modernisering van de FOD Financiën door haar eigen ambtenaren, is bij besluit van de voorzitter van het directiecomité van 17 juni 2015 de nieuwe structuur van de Centra Grote Ondernemingen opgericht. Deze nieuwe centra zijn in principe reeds operationeel vanaf 1 juli 2015. De structuur en werking van de Centra Grote Ondernemingen is rece
Tax & Legal Services
E-commerce: zoveel meer dan het lanceren van een webshop
Op 8 oktober heeft Moore Stephens Belgium in samenwerking met haar Nederlandse collega’s van DRV het internationaal kenniscongres inzake e-commerce georganiseerd, voornamelijk met de focus op Belgische en Nederlandse webshops die hun pijlen op het buurland richten. Niet alleen de fiscale en juridische aspecten kwamen hierbij aan bod, maar er werd in gelijke mate aandacht besteed aan de prakti
Tax & Legal Services
De kaaimantaks: overzicht van de geviseerde juridische constructies
In Informatief 159 gingen we al in op de Kaaimantaks, de doorkijkbelasting ingevoerd via de Programmawet van 10 augustus 2015, die sinds 1 januari 2015 buitenlandse juridische constructies treft. Concreet viseert de Kaaimantaks twee types van buitenlandse constructies, enerzijds de zogenaamde ‘trust’ en anderzijds een aantal specifieke buitenlandse rechtsvormen die laag of niet belas
Er zijn een aantal (negatieve) gevolgen aan verbonden
Wat indien u na een belastingcontrole ineens niet meer “klein” bent?
Vennootschappen die als “klein” worden aanzien hebben fiscaal gezien een aantal voordelen. In deze bijdrage lopen we even door de verschillende voordelen. Wanneer er tijdens een belastingcontrole echter wordt vastgesteld dat de vennootschap niet langer klein is, maar als groot moet worden aanzien, kan dit fiscaal gezien heel wat gevolgen hebben, niet alleen voor de vennootschap zelf, maar ook
Tax & Legal Services
De Belgische regering bereikt een akkoord over de grootste fiscale hervorming sinds 1963
De regering heeft deze nacht een akkoord bereikt over de – naar eigen zeggen – grootste fiscale hervorming sinds 1963. Wij lijsten voor U graag de belangrijkste punten op, waarbij dient opgemerkt dat dit overzicht gebaseerd is op informatie die ons ondertussen langs verschillende kanalen bereikte, zonder de definitieve teksten gezien te hebben. Zodra er ons meer details bekend zijn, komen wij
Hoe aftrekbaar zijn uw restaurantkosten?Download de fiscale gids

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief