De nieuwe pandwet: invoering van het bezitloos pand en uitbreiding van het eigendomsvoorbehoud

Per 1 januari 2018 trad de nieuwe pandwet in werking (de wet van 25 december 2016 houdende de wijziging van verscheidene bepalingen betreffende de zakelijke zekerheden op roerende goederen, B.S. 30 december 2016). Het wordt makkelijker om een pand te vestigen op roerende goederen dankzij de invoering van een pandregister en de werking van het eigendomsvoorbehoud wordt uitgebreid.

Bezitloos Pand en Pandregister
Een pand op roerende goederen was (behalve via pand op de handelszaak) enkel mogelijk door fysieke afgifte van dat goed. Hierdoor was dergelijk pand niet altijd eenvoudig inzetbaar. Dankzij de nieuwe pandwet kan een pand voortaan louter contractueel gevestigd worden op roerende lichamelijke goederen (inboedel, voorraden, machines,…), roerende onlichamelijke goederen of op een universaliteit (de handelszaak in zijn geheel). Een effectieve buitenbezitstelling is niet langer vereist. Elke schuldeiser-pandhouder kan zijn pandrecht registreren in het pandregister na aanmelding via E-ID en mits betaling van een retributie.

Vanaf de datum van registratie wordt het pandrecht tegenstelbaar aan derden en is van belang bij de afhandeling van rangconflicten tussen verschillende pandhouders. Concreet betekent dit dat een derde-koper van een verpand goed de schuldeiser-pandhouder in haar rechten moet respecteren zodat deze aangesproken kan worden door de pandhouder-schuldeiser, tenzij die derde-koper het goed te goeder trouw verwierf zonder kennis van het geregistreerde pand. Een derde-koper die handelt in het kader van zijn beroep of bedrijf kan zich niet op zijn eigen onwetendheid beroepen en zal dus het pandregister dus steeds moeten controleren. Latere wijzigingen, vernieuwingen, overdrachten, rangafstand of beëindiging van het pand moeten worden ingeschreven in het pandregister en zijn vrij te consulteren.

De retributies voor een inschrijving bedragen (in functie van de onderliggende schuldvordering):

  • van 20 tot 500 EUR voor de registratie van een eigendomsvoorbehoud een pand of de vernieuwing ervan in het pandregister;
  • van 12 tot 300 EUR voor de wijziging van de registratie van een pandrecht of een eigendomsvoorbehoud in het pandregister;
  • van 8 EUR tot 200 EUR voor de volledige verwijdering van de registratie van een pandrecht of een eigendomsvoorbehoud in het pandregister;

en

  • 10 EUR voor de registratie van een rangafstand of overdracht van een pand.
  • 5 EUR voor een raadpleging per zoekopdracht in het pandregister. 

Versterking zekerheidsfunctie eigendomsvoorbehoud
Het eigendomsvoorbehoud is een afspraak tussen partijen op basis waarvan de eigendom van een goed maar overgaat op het ogenblik van de volledige betaling van de prijs. Het eigendomsvoorbehoud was maar deels wettelijk geregeld bij een koop-verkoop in geval van faillissement, waardoor een verkoper soms toch met lege handen achterbleef. De wetgever opteert resoluut nu voor een algemene en uitgebreide wettelijke regeling. Voortaan is het zo dat:

  • een eigendomsvoorbehoud ingeroepen kan worden voor overeenkomsten van (onder meer) koop-verkoop, ruil, aanneming, lastgeving of inbreng;
  • dit zowel in geval van faillissement, bij collectieve schuldenregeling, vereffening of andere gevallen van samenloop;
  • een volgrecht voorzien werd: het eigendomsvoorbehoud is niet alleen van toepassing op het goed zelf, maar ook alle schuldvorderingen die uit het goed voortspruiten of in de plaats komen, en kan overgaan op de goederen waarin het oorspronkelijke goed verwerkt werd;
  • het eigendomsvoorbehoud uiterlijk voor de levering schriftelijk een schriftelijke basis dient te hebben (in de verkoopovereenkomst of geldende algemene voorwaarden). Als de koper een consument is, dan is het voorafgaandelijk expliciet akkoord van de koper vereist.
  • registratie van het eigendomsvoorbehoud in het pandregister mogelijk is tegen betaling van voormelde retributie. Vooral wanneer het betrokken roerend goed wordt verwerkt (geïncorporeerd) in een onroerend goed is de registratie in het pandregister van belang om het pandrecht te beschermen tegen de rechten van de hypothecaire schuldeiser. 

Conclusie
Schuldeisers krijgen via de nieuwe pandwet betere en efficiëntere tools in handen om hun schuldvorderingen veilig te stellen. Het zal van belang zijn om voortaan bij (belangrijke) transacties eerst het pandregister te raadplegen en bij het aangaan van een pand of eigendomsvoorbehoud dit tijdig te registreren in het pandregister.

Een boeiende uiteenzetting rond MBI, opnieuw in oktober
Management Buy-In: spannend én uitdagend
Op Donderdag 7 juni organiseerde Moore Stephens Belgium in de Drongense S.M.A.K lounge, in samen werking met 3W Executive Interim Management alsook met onze partners Sherpa Law en het Business Coaches Network, een interactieve lezing omtrent Management Buy-In (MBI). Filip Van de Vliet kwam zijn persoonlijke Management Buy-In ervaring delen. Lars Raedschelders gaf meer duiding over de financieri
De vastgoedplanning verkeert in woelige wateren
Waardering vruchtgebruik: in volle (R)evolutie?
Er wordt de laatste jaren veel gezegd en geschreven over de waardering van vruchtgebruik en waar het fiscale schoentje knelt. Hieronder geven we een overzicht van de problematiek inzake waardering, de huidige tendensen  en  werpen we ook een blik op toekomstige vastgoedplanning. Waardering vruchtgebruik Waardering van vruchtgebruik: een wereld in verandering Vruchtgebruik is één
De 'use and enjoyment" regels concreet toegelicht
Goederenvervoer en daarmee nauw samenhangende diensten: nieuwe regels verduidelijkt in een circulaire
Op 31 oktober 2017 werd (oud) KB nr. 57, dat handelt over de plaats van de dienst voor goederenvervoerdiensten en daarmee samenhangende diensten, vervangen door een nieuw KB.  Dat KB trad in werking op 23 november 2017. Het verduidelijkt het oude KB deels en voert daarnaast een nieuwe regel in. Teneinde de (nieuwe) regels te verduidelijken en te bespreken, heeft de fiscus op 31 mei 2018 in da
Het verschil in behandeling wordt weggewerkt
VAA onroerende goederen: fiscus legt zich (voorlopig) neer bij rechtspraak
De FOD Financiën publiceerde op 15 mei 2018 een circulaire 2018/C/57 met betrekking tot de forfaitaire waardering van het voordeel van alle aard.
Krachtlijnen
Belangrijke wijzigingen in de verplichtingen voor maatschappen
De op 27 april 2018 gepubliceerde wet over de hervorming van het ondernemingsrecht brengt een aantal wijzigingen aan in het wetboek van vennootschappen en in het wetboek van economisch recht. Deze nieuwe regelgeving treedt in werking op 1 november 2018. Ook voor de maatschappen zullen er  enkele regels wijzigen. Hoewel er nog verduidelijkingen zullen worden gepubliceerd, geven wij hieronder r
UBO (Ultimate Beneficial Owner): de uiteindelijke begunstigden
Het UBO-register: nieuwe informatieverplichtingen op komst voor het bestuursorgaan van uw vennootschap
Door invoeging van artikelen 14/1 en 14/2 in het Wetboek van vennootschappen zijn alle vennootschappen er voortaan toe gehouden toereikende, accurate en actuele informatie over hun "uiteindelijke begunstigden" (ook wel “Ultimate Beneficial Owner” of “UBO” genoemd) in te winnen en bij te houden en te registreren in het nieuwe “UBO-register”: een centraal register waarin gegevens worde
De krachtlijnen op een rijtje
Onroerende verhuur met btw: vanaf 1 oktober 2018!
  Hoewel het nog maar een wetsontwerp is en dus nog onderhevig kan zijn aan wijzigingen, willen we toch al de krachtlijnen meegeven van de nakende revolutie in het btw landschap: onroerende verhuur met optie tot onderwerping aan btw. Historiek Van oudsher is de verhuur van onroerende goederen in principe vrijgesteld van btw (artikel 44 §3, 2° W.BTW). Er zijn slechts enkele, spe
De invoering van het huwelijksvermogensrecht
Einde van het finaal verrekenbeding of alsnog nieuw leven?
Over het finaal verrekenbeding is de laatste jaren al veel stof opgewaaid. Nadat het Hof van Cassatie in 2017 besliste in het voordeel van de belastingplichtige dat de vordering aftrekbaar was in het kader van de verschuldigde successierechten, heeft de Vlaamse decreetgever de fiscus een handje toegestoken door middel van een wetswijziging. 1. Wat is een finaal verrekenbeding en hoe werkt
Sneller systeemrisico's detecteren
Zonder Legal Entity Identifier doet uw bedrijf geen beurstransacties in 2018
Sinds 3 januari 2018 dient elke rechtspersoon die financiële instrumenten aan-of verkoopt te beschikken over een Legal Entity Identifier of kort LEI. 1. Legal Entity Identifier Een LEI is een unieke alfanumerieke code met 20 tekens waarmee elke juridische entiteit die actief is op de (al dan niet internationale) financiële markten op snelle wijze kan worden geïdentificeerd. De LEI st
Ook de ongelijke behandeling wordt onder de loep genomen
Voordeel alle aard bewoning: hoe anticiperen op het hoger of lager scenario?
De discriminatie met betrekking tot het voordeel van alle aard voor huisvesting is al meermaals aan bod gekomen. Meer bepaald betreft dit de ongelijke behandeling van dezelfde voordelen als het gaat om een terbeschikkingstelling door een eenmanszaak dan wel een terbeschikkingstelling door een rechtspersoon. In de meest voorkomende gevallen is het voordeel vanwege een vennootschap fiscaal zomaar ev

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief