Europa kondigt grootse btw-hervorming aan: eerste wijzigingen in werking vanaf 1 januari 2019

Vanuit het besef dat het huidige btw-systeem niet meer aangepast is aan de steeds sneller evoluerende digitale en mobiele economie, ijvert de Europese Commissie sinds jaren voor een diepgaande modernisering van het btw-stelsel. Een grondige studie en zoektocht naar de manier waarop dit concreet vorm kon gegeven worden, resulteerden in december 2016 in een voorstel van de Commissie waarin vereenvoudiging, fraudebestendigheid en toegankelijkheid voor de ondernemer voorop staan. Dit voorstel wordt het ‘VAT Action Plan’ genoemd. De hervorming is opgebouwd rond een viertal grote pijlers en zal gefaseerd in werking treden, te beginnen vanaf 2019 om ergens rond 2021 in haar definitieve vorm in werking te treden.

Op 5 december 2017 werd al een pakket maatregelen goedgekeurd door ECOFIN waarbij een eerste set van regels omtrent e-commerce vanaf 1 januari 2019 in werking zal treden. Het verminderen van de administratieve lasten voor de (kleinere) bedrijven is hierbij één van de belangrijkste aandachtspunten.

Wat verandert er concreet vanaf 1 januari 2019 in het kader van elektronische, telecom- en communicatiediensten in een B2C-context?
Langs elektronische weg verrichte diensten voor particulieren en andere niet-btw plichtige afnemers worden volgens de btw lokalisatieregels geacht plaats te vinden in het land waar de ontvanger zijn woonplaats of gebruikelijke verblijfplaats heeft. Op deze diensten zal met ander woorden btw moeten geheven worden in het land waar de particuliere klant zijn woonplaats heeft. Dezelfde regel geldt voor telecom- en omroepdiensten.

Bijvoorbeeld: indien men als Belgische onderneming e-books of gedigitaliseerde software verkoopt aan particulieren gevestigd in Frankrijk, Spanje en Nederland, betekent dit dat men in elk van die landen een btw-nummer moet hebben om de lokale btw aldaar te kunnen voldoen. Dit is in principe zo vanaf de eerste handeling die men stelt.

Om een lokale btw-registratie in elke Europese lidstaat te vermijden, kan men als Europese dienstverrichter gebruik maken van de MOSS-regeling (= Mini One Stop Shop). Dit is een vereenvoudigde regeling waarbij men als dienstverrichter via één elektronische kwartaalaangifte, in te dienen in de lidstaat van vestiging, de btw kan afdragen die in elke lidstaat verschuldigd is.

Hoewel de MOSS een vereenvoudiging is, kan niet ontkend worden dat ondernemers toch met een heleboel administratieve verplichtingen worden geconfronteerd. Ondernemingen die verder willen kijken dan hun landsgrenzen worden dus geconfronteerd met bijkomende kosten, hetgeen vooral een barrière vormt voor de kleinere ondernemingen.

Plaatsbepaling – drempel € 10.000
Met een vergemakkelijking en vereenvoudiging van de e-commerce in het achterhoofd, zal vanaf 1 januari 2019 een nieuwe drempel van € 10.000 worden ingevoerd.

Zolang deze drempel niet overschreden is in het huidige en vorige kalenderjaar, mag de dienstverrichter op langs elektronische weg verrichte diensten, telecom- en communicatiediensten, aan particulieren de btw van zijn land van vestiging aanrekenen. Hij zal zich dus niet onmiddellijk vanaf de eerste handeling moeten registreren in andere lidstaten of de MOSS moeten toepassen.

Pas vanaf het overschrijden van een omzet van € 10.000 zal men btw moeten aanrekenen van het land van de woonplaats van de ontvanger. Dit zal onmiddellijk moeten gebeuren voor de rest van het kalenderjaar en het daaropvolgende kalenderjaar. Let erop dat voor het bepalen van de jaardrempel van € 10.000 de desbetreffende diensten aan particulieren in alle EU lidstaten moeten opgeteld worden. Het is uiteraard mogelijk om reeds vanaf de eerste dienst btw van het land van de woonplaats van de klant aan te rekenen.

Let erop dat deze vereenvoudiging niet geldt voor niet-EU ondernemingen. Zij zullen vanaf de eerste euro btw moeten aanrekenen van het land van de particuliere koper.

Indien we het voorbeeld hierboven hernemen, zou de Belgische dienstverrichter Belgische btw op zijn diensten kunnen aanrekenen, totdat hij gedurende een bepaald jaar de drempel van € 10.000 overschrijdt voor al zijn diensten aan de Franse, Spaanse en Nederlandse particuliere klanten tezamen. Vanaf de dienst waarbij de drempel van € 10.000 wordt overschreden, dient hij zich in elke lidstaat voor btw te registreren dan wel een MOSS aangifte in te dienen.

Indien een Zwitserse onderneming dezelfde diensten zou verrichten, dient deze zich in Frankrijk, Spanje en Nederland te identificeren voor btw doeleinden vanaf de eerste euro die hij aanrekent.

Bewijs woonplaats afnemer – slechts 1 bewijselement nodig
De woonplaats of gebruikelijke verblijfplaats van een particulier is het beslissende criterium dat bepaalt in welk land btw wordt geheven. Het is de verantwoordelijkheid van de dienstverrichter om de juiste btw aan te rekenen, en dus te weten in welk land de klant zijn woonplaats heeft.

Stel dat een particulier vanop zijn hotelkamer op zijn vakantiebestemming  een muziekbestand aankoopt en download. De dienstverrichter dient hierop de btw aan te rekenen van het land waarin de particuliere koper woont. Het is dus aan de dienstverrichter om deze op één of andere manier zien te achterhalen.

Omdat het niet steeds gemakkelijk is om te achterhalen waar de woonplaats van een particuliere koper zich bevindt, heeft de Uitvoeringsverordening nr. 282/2011 van 15 maart 2011 hieromtrent een aantal vermoedens ingevoerd. Zo geldt bijvoorbeeld het vermoeden dat bij het afnemen van een langs elektronische weg verrichte dienst via een WIFI-hotspot, hotellobby, internetcafé,… waarbij men fysiek op die plaats aanwezig moet zijn, de afnemer op die fysieke plaats zijn woonplaats heeft.

In niet-specifiek aangehaalde gevallen, kan de dienstverrichter de woonplaats of gebruikelijke verblijfplaats van zijn klant bewijzen aan de hand van twee afzonderlijke, niet-tegenstrijdige bewijsstukken (zoals bijvoorbeeld factuuradres, IP adres, bankgegevens, mobiele landencode van een SIM kaart,…). Vanaf 2019 zullen er niet twee, maar voortaan slechts één bewijselement nodig zijn om de woonplaats van zijn koper aan te tonen, althans voor zover de jaaromzet behaald voor elektronische, telecom- of omroepdiensten niet hoger is dan € 100.000.

Facturatieregels – lidstaat van identificatie
Voor handelingen in een internationale context bestaan regels die bepalen welke lidstaat bevoegd is voor de facturatieregels. De bevoegde lidstaat kan de inhoud, uitreikingstermijn en modaliteiten van de facturatie bepalen. Voor afstandsverkopen (=verkopen van goederen aan particulieren waarbij de verkoper zorgt voor het vervoer van de goederen naar een andere lidstaat) en voor langs elektronische weg verrichte diensten, telecom- en oproepdiensten, is de lidstaat waar de klant gevestigd is of zijn woonplaats heeft, bevoegd. Dit betekent dat de dienstverrichter de facturatieregels van het land van zijn particuliere klant moet eerbiedigen, en bijgevolg ook met verschillende regelgevingen, naar gelang de woonplaats of vestigingsplaats van de klant, moet rekening houden.

Vanaf 1 januari 2019 treedt hier een vereenvoudiging in werking en zal de leverancier of dienstverrichter in de hierboven bedoelde gevallen enkel met de facturatieregels van zijn eigen lidstaat van vestiging moeten rekening houden.

Ondernemingen buiten de EU gevestigd – MOSS regeling
Voor ondernemingen buiten de EU gevestigd die langs elektronische weg verrichte diensten, telecom- en communicatiediensten verrichten voor particulieren gevestigd in Europa, geldt een vereenvoudigingsregeling gelijkaardig aan de MOSS regeling zoals hierboven beschreven. Deze regeling vermijdt dat zij zich in elke EU lidstaat moeten registreren waar zij met particuliere klanten werken, en zorgt ervoor dat zij zich slechts in 1 lidstaat moeten registeren voor de btw.

Echter kunnen ondernemingen die buiten de EU gevestigd zijn, maar om één of andere reden wel reeds over een btw-nummer in een lidstaat beschikken, geen gebruik maken van de huidige MOSS- regeling. Zij vallen bijgevolg uit de boot en zien zich verplicht om in alle lidstaten waar zij btw moeten aanrekenen, een btw-nummer aan te vragen. Om aan dit probleem tegemoet te komen, zullen niet EU ondernemingen met een EU btw-nummer vanaf 1 januari 2019 niet langer uitgesloten zijn van de MOSS regeling.

Te verwachten wijzigingen  tegen 2021
Naast de hierboven omschreven wijzigingen, met een focus op online diensten, liggen er nog een heleboel andere voorstellen op de plank. Zo is het de bedoeling dat de MOSS regeling vanaf 1 januari 2021 verder uitgebreid zal worden naar de grensoverschrijdende verkoop van goederen (vb. de webshops) en zullen de huidige drempels voor verkopen op afstand afgeschaft worden. Voor verkoopplatformen van goederen zullen nieuwe btw regels gelden en op vlak van tarifering kunnen we ons aan een grondige hervorming verwachten. Verder zal de vrijstellingsdrempel van € 22 voor invoer van kleine zendingen worden afgeschaft en zal ook hier van een MOSS aangifte gebruik kunnen gemaakt worden. Op deze latere wijzigingen zal in een toekomstige editie verder worden ingegaan.

Heeft het nieuw ondernemingsbegrip gevolgen voor u?
Ruimere inschrijvingsplicht in de KBO – verduidelijking voor ondernemingen zonder rechtspersoonlijkheid
In een vorig artikel lichtten we al toe dat de invoering van het begrip ‘onderneming’ in het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (WVV) ook gevolgen heeft voor de inschrijving in de KBO (Kruispuntbank van Ondernemingen). Hier willen we dieper ingaan op de inschrijvingsplicht voor ondernemingen zonder rechtspersoonlijkheid.  Gevolg verruimd ondernemingsbegrip  Door h
Voelbare gevolgen op fiscaal vlak
Impact van de Brexit op de registratie- en erfbelasting
De spanning in het Verenigd Koninkrijk is te snijden. De initiële datum van de Brexit, 29 maart 2019, werd inmiddels opgeschoven. Naargelang er een akkoord wordt goedgekeurd of niet op 29 maart, wordt de datum van de Brexit opgeschoven naar 12 april in geval van een harde Brexit (zonder akkoord) en naar 22 mei in geval van een zachte Brexit (met akkoord). Het is een evidentie dat de Brexit z
Een versoepeling voor KMO's
Nieuwe interestaftrekbeperking biedt vooral ook opportuniteiten
Als onderdeel van de hervorming van de vennootschapsbelasting van eind 2017 werd ook een nieuwe interestaftrekbeperking ingevoerd.
Enkele belangrijke tijdstippen uitgelicht
Het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen
Reeds geruime tijd werd het nieuwe vennootschaps- en verenigingsrecht aangekondigd en op 28 februari 2019 werd de wet goedgekeurd door de Kamer. Hieronder geven we een korte toelichting over enkele belangrijke tijdstippen die gepaard gaan met de inwerkingtreding van deze nieuwe wetgeving.   Invoering van de nieuwe wetgeving  De wet tot invoering van het Wetboek van Ven
Vanaf 1 mei 2019
Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen goedgekeurd
Op 28 februari 2019 heeft de Kamer het langverwachte Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (afgekort WVV) dan toch goedgekeurd. Vanaf 1 mei 2019 heeft ons land bijgevolg een nieuw vennootschapsrecht. Het huidige Wetboek van Vennootschappen - dat reeds van 7 mei 1999 dateert – is niet langer aangepast aan de hedendaagse behoeften van het bedrijfsleven. Met het WVV tracht de wetgever Belg
De revival van opstal
Opstal als stealth-vruchtgebruik?
Recent werd een opmerkelijk arrest door het Hof van Beroep van Brussel geveld inzake de belasting van te goedkope natrekking bij opstal (23 januari 2019). Ook in het verleden waren hier al een aantal uitspraken over gedaan (zie onder meer het Hof te Gent van 31 oktober 2017). De interesse omtrent het einde van opstal bestaat duidelijk bij de fiscus en de beide arresten tonen ook aan dat er soms we
Paradepaardje of toch eerder louter doekje tegen het bloeden?
Het Belgisch fiscaal consolidatieregime
Het algemene opzet met de invoering van een fiscaal consolidatieregime was duidelijk, met name het Belgische fiscale stelsel terug positief in de kijker zetten. Vele van de ons omringende landen kennen immers al jaar en dag een systeem van fiscale consolidatie en België scoorde daardoor slecht op dit punt wanneer internationale groepen een investeringslocatie moeten kiezen. De vraag die op ied
De nieuwe regels voor btw-behandeling van vouchers
De wondere wereld van btw en bonnen
Bonnen zijn een zeer populair marketing instrument. Er zijn diverse soorten bonnen: kortingsbonnen uitgegeven door een fabrikant, in te ruilen bij om het even welk verkooppunt in België, kortingsbonnen gratis verstrekt door retailers, bonnen waarmee een nieuw gelanceerd artikel gratis kan worden verkregen, cadeaucheques die kunnen worden ingewisseld voor een heel gamma producten of diensten, elek
'Pauliaanse vordering' schiet te hulp
De fiscus buitenspel zetten door het verwerpen van de nalatenschap: kan dat?
In het erfrecht hebben verschillende erfgenamen een reservataire aanspraak. Zij hebben dus recht op een minimum erfdeel. Sinds de nieuwe erfwet mag men vrij beschikken over de helft van zijn vermogen. Dit noemt men het beschikbaar deel. Als het beschikbaar deel overschreden wordt door giften, kunnen de reservataire erfgenamen de inkorting vragen. Via de inkorting eisen de reservataire erfgenamen,
Ruimere inschrijvingsplicht in de KBO
Registratie in de KBO onder het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen
In het streven naar een aantrekkelijker ondernemingsklimaat werd er gesleuteld aan het ondernemingsrecht. Het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (“WVV”) schaft het begrip ‘handelaar’ af en voert het nieuwe begrip ‘onderneming’ in. Het nieuwe ondernemingsbegrip heeft gevolgen voor de inschrijving in de KBO (Kruispuntenbank van Ondernemingen).  Ruim
Hoe aftrekbaar zijn uw restaurantkosten?Download de fiscale gids

Word jij onze nieuwe collega?

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief